Aller au contenu

Tamnekda tabizanṭit

Si Wikipedia, tasanayt tilellit.
Tamnekda tabizanṭit
Βασιλεία Ῥωμαίων (grc)

Yettusemma ɣefTaqeṣṭenṭinit
Ansa
Map
 41°00′45″N 28°58′48″E / 41.0125°N 28.98°E / 41.0125; 28.98
Amanaḍ yettwanegmi sɣurErreur Lua dans mw.lua à la ligne 656 : invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
État historique (fr) SuqelTamnekda Tarumanit

TamanaɣtTaqeṣṭenṭinit
Imezdaɣ
Teɣṛed17 000 000 (300)
Gentilé (fr) SuqelErreur Lua dans mw.lua à la ligne 656 : invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Tutlayt tunṣibtlatin médiéval (fr) Suqel
grec médiéval (fr) Suqel
Ddinchristianisme orthodoxe (fr) Suqel
Tarakalt
Amur segTamnekda Tarumanit d Rome in the Middle Ages (en) Suqel
Tilisa yakked
Asefk amazray
Yezwar-itTamnekda Tarumanit, Empire romain d'Occident (fr) Suqel, Empire latin de Constantinople (fr) Suqel d Ibérie sassanide (fr) Suqel
Asnulfu285
286
330
17 Yennayer 395
Aselyem29 Mayyu 1453
Yeḍfer-itémirat de Crète (fr) Suqel, Tamnekda n Iturkiyen, duché de Brescia (fr) Suqel, Maona de Chios et Phocée (fr) Suqel d Empire latin de Constantinople (fr) Suqel
Tuddsa tasertayt
Anagraw asertaytageldawt tamagdezt d Dominat (fr) Suqel
• Chef ou cheffe d'État (fr) Suqelempereur byzantin (fr) Suqel
Tadamsa
Tadrimtsolidus (fr) Suqel

Tamnekda tabizanṭit neɣ Tamnekda Tarumanit n usamer, d uzgan usamer n Tamnekda Tarumanit i yeddren alef n yiseggasen deffir uzgen n umalu. Tamnekda tabizanṭit tebda deffir tebḍud n Tamnekda Tarumanit n Theodosius Amezwaru deg 395 gar sin warraw-is[1]. Syin akin, teɣli-d deg tgeldiwin yemgerraden, ɣer taggara teɣli-d ɣef yifassen n Yiṭerkiyen Iɛetmaniyen deg 1453[2].

Amezruy n Tgelda Tabizantit, yeṭṭef tallit n wugar n 1000 n yiseggasen, yesɛa laṣel-is deg usbedd n Tamnekda tatumanit. Deg umezruy abizanti llant sin n yizemza yesɛan azal, tin n 330; lsas n tamanaɣt-is Taqeṣṭenṭinit, ed tis n 395; tebḍud n Tamnekda Tarumanit ɣef snat n temnekdiwin.

Amezruy abizanṭi yezmer ad yettwabḍu sɣur yinmezrayen n wass-a deg tlata n talliyen timeqqranin :

  • tin n Tamnekda Taṛumit n Usamer (neɣ tallit « tabizantit taqburt ») seg lqern wis 4 a lqern wis 7, d tin i yeṭṭfen ṣifat tiklasikiyin n Tamnekda Tarumanit ;
  • tallit n « tabizantit talemmast » seg lqern wis 7 ar lqern wis 12, asmi Tamnekda Tabizanṭit i d-tesnulfa ṣifat-ines ;
  • tallit « tabizantit taneggarut » seg lqern wis 13 ar lqern wis 15 : ttwaṭṭfen seg wakk timnaḍin, d Tamnekda tuɣal d tazmert tameẓyant uqbel ma teɣli-d d uwanak.
  1. ↑ azday s tafransist BYZANCE L'Empire byzantin, deg universalis.fr.
  2. ↑ (en) Byzantine Empire, deg britannica.com.