Tamnekda tabizanṭit
| Βασιλεία Ῥωμαίων (grc) | |||||
|
| |||||
| Yettusemma ɣef | Taqeṣṭenṭinit | ||||
| Ansa | |||||
| |||||
| Période historique (fr) | Tamnekda Tarumanit | ||||
| Tamanaɣt | Taqeṣṭenṭinit | ||||
| Imezdaɣ | |||||
| Teɣṛed | 17 000 000 (300) | ||||
| Tutlayt tunṣibt |
latin médiéval (fr) grec médiéval (fr) | ||||
| Ddin |
christianisme orthodoxe (fr) | ||||
| Tarakalt | |||||
| Amur seg |
Tamnekda Tarumanit d Rome in the Middle Ages (en) | ||||
| Tilisa yakked | |||||
| Asefk amazray | |||||
| Yezwar-it |
Tamnekda Tarumanit, Empire romain d'Occident (fr) | ||||
| Asnulfu |
285 286 330 17 Yennayer 395 | ||||
| Aselyem | 29 Mayyu 1453 | ||||
| Yeḍfer-it |
émirat de Crète (fr) | ||||
| Tuddsa tasertayt | |||||
| Anagraw asertay |
tageldawt tamagdezt d Dominat (fr) | ||||
| • Chef d'État (fr) |
empereur byzantin (fr) | ||||
| Tadamsa | |||||
| Tadrimt |
solidus (fr) | ||||
Tamnekda tabizanṭit neɣ Tamnekda Tarumanit n usamer, d uzgan usamer n Tamnekda Tarumanit i yeddren alef n yiseggasen deffir uzgen n umalu. Tamnekda tabizanṭit tebda deffir tebḍud n Tamnekda Tarumanit n Theodosius Amezwaru deg 395 gar sin warraw-is[1]. Syin akin, teɣli-d deg tgeldiwin yemgerraden, ɣer taggara teɣli-d ɣef yifassen n Yiṭerkiyen Iɛetmaniyen deg 1453[2].
Amezruy
[ẓreg | ẓreg aɣbalu]Amezruy n Tgelda Tabizantit, yeṭṭef tallit n wugar n 1000 n yiseggasen, yesɛa laṣel-is deg usbedd n Tamnekda tatumanit. Deg umezruy abizanti llant sin n yizemza yesɛan azal, tin n 330; lsas n tamanaɣt-is Taqeṣṭenṭinit, ed tis n 395; tebḍud n Tamnekda Tarumanit ɣef snat n temnekdiwin.
Amezruy abizanṭi yezmer ad yettwabḍu sɣur yinmezrayen n wass-a deg tlata n talliyen timeqqranin :
- tin n Tamnekda Taṛumit n Usamer (neɣ tallit « tabizantit taqburt ») seg lqern wis 4 a lqern wis 7, d tin i yeṭṭfen ṣifat tiklasikiyin n Tamnekda Tarumanit ;
- tallit n « tabizantit talemmast » seg lqern wis 7 ar lqern wis 12, asmi Tamnekda Tabizanṭit i d-tesnulfa ṣifat-ines ;
- tallit « tabizantit taneggarut » seg lqern wis 13 ar lqern wis 15 : ttwaṭṭfen seg wakk timnaḍin, d Tamnekda tuɣal d tazmert tameẓyant uqbel ma teɣli-d d uwanak.
Tizmilin
[ẓreg | ẓreg aɣbalu]- ↑
BYZANCE L'Empire byzantin, deg universalis.fr. - ↑ (en) Byzantine Empire, deg britannica.com.
