Aller au contenu

Lezzayer (tamanaɣt)

Si Wikipedia, tasanayt tilellit.
(Yettusmimeḍ seg Dzayer (Tamanaɣt))
Lezzayer
الجزائر (ar)
Lezzayer (kab)
Alger (fr)
Dzayer (arq)


Ansa
Carte
 36°46′35″N 3°03′31″E / 36.7764°N 3.0586°E / 36.7764; 3.0586Coordinates: 36°46′35″N 3°03′31″E / 36.7764°N 3.0586°E / 36.7764; 3.0586
Awanek anayanLezzayer
TawilaytTawilayt n Lezzayer
Tamanaɣt n
Lezzayer (1962)
Imezdaɣ
Teɣṛed 2 364 230 (2008)
 Tiineẓẓi n imezdaɣ 6 513,03 imezdaɣen/km²
Tutlayt tunṣibt Taɛrabt
Tamaziɣt tafuṣḥit tazzayrit
Tarakalt
Amur seg Algérie centrale (fr) Suqel
Tajumma 363 km²
Tezga-d ɣef yiri Ilel agrakal
Teflel 0 m
Asefk amazray
Asnulfu 944
Événement clé (fr) Suqel
Tuddsa tasertayt
 Maire d'Alger (fr) Suqel Q134216107 Suqel (2021)
Amekzay uglim
Code postal (fr) Suqel 16000–16132
Izṭi akudan
Plan de numérotation (fr) Suqel 021

Lezzayer d tamdint tamanaɣt n tegduda n Lezzayer, d tamdint i meqqren deg temurt, ssawalen-as daɣ-n imezdaɣ ines Lezzayer tamellalt neɣ L-Behǧa. Tezga-d deg yiri n yilel agrakal, tamanaɣt n Lezzayer tefka isem-is i yal agezday (tawilayt) n Lezzayer. Tella gar timiṭrubulin timeqqranin deg umenẓaw n Tafrikt s 2 030 000 imezdaɣ deg useggas n 2002, yettwaḥsab azal n 2.947.446 n yimezdaɣ deg useggas n 2008. Di tamdint n Lezzayer kan ad d-naf azal n 4 250 000 n yimezdaɣ neɣ azal n 12% n ugdud azzayri. Di yal tamurt tesɛa agezday n Lezzayer tillas akk d ugezday n Blida, s unẓul Tipaza, s utaram, Bumerdas s umalu.

Aẓar n isem n Lezzayer

[ẓreg | ẓreg aɣbalu]

Isem n Alger (Alji) d issem aɛewwaj arumi n yisem "Alguère" s takatalant ; aneggaru-agi yeffeɣ-d g teɛrabt "ğazayer", Jazayer isem-is yefka Buluɣin mmis n Ziri, win id ixelqen tadinastit tazirit ass-nni mi yesekka tamdint n Lezzayer deg useggas n 960 f ugaluz n temdint taqdimt i yesɛan isem s terumant Icosium, yefka-as isem n Lezzayer At Mezɣenna, caḍen izegzziyen i yefkan anamek n isem-agi i yetwafken s ɣur Buluɣin Mis n Ziri.

Azzegzi amezwaru yenna-d akken isem n Lezzayer yettwakkes seg tigzirin i yellan s dat n usagen n temdint n Lezzayer s teɛrabt (al-Jaza’ir) الجزائر, s teqbaylit, tigzirin n at mezɣenna, Neɣ awal n “tagzirt” yezmer (akken i ɣilen arakalen inselmen n tallit talemmast) ad yini igger i yellan ger illel d Ṣeḥra igger i yezmer ad tilli deg yes tameddurt, “tajtagzirt n tmeddurt”. Azegzi angegaru yenna-d belli isem ad d-illin fkan-t feljal tajmilt n baba-s n Buluɣin, Ziri mmis n Mennad , ihi, isem n Lezzayer ad yilli yusa-d seg Dziri, s tmaziɣt, Tiziri (anamek (lmaɛna) ines tafat n uyyur/uggur), Mezɣenna yezmer daɣ-n ad tili talɣa tetwaɛerreb n Imezɣen ayen aɣ-d-yefk : “Tiziri n at Imezɣan”. Imezdaɣ n Lezzayer tamanaɣt qqaren Adziri/Tadzirit (dziri/dziriya) fakken ad ssiwlen i imuzdaɣ n tamanaɣt.

Lezzayer tamanaɣt seg genni

Aɣlif n tiẓraf g Lezzayer
Rrif n ilel Palm Beach

Tadult n timerrit g temdint n Lezzayer mazal-itt texxuṣ, ɣas tesɛa aṭas ideggen i cebḥanen maca asefrek (gestion) nsen cwiyat, tesɛa (amedya) tiftisin ticebḥanin am taftist (rrif n'ilel) La Perouse g usamar, maca caḍen daɣen tiftisin ur necbiḥ ara am tin n Mazella neɣ n Miramar (Guilloville) anect agi felǧal n Asif n Lḥerrac neɣ Asif Mazafran atg... i tṣubbun ar ilel.

  • Tura, g iseggasen ineggura kan, tukad Lezzayer belli tadult n timerrit tesɛa azal ameqqran g tadamsa n tmurt d kra ixxelqen aqdic ilemẓiyen, ihi bdan xelqen imukan n timerri am Aquafort Land, Kiffan Club atg... yella daɣen Zoo n Benɛeknun.

Tamdint n Lezzayer tesɛedda ussan iberkanen g umezruy ines yettwawet deg-sen idles tesɛa tura tamdint kra n timkurda tameqqrant merra deg-sent d

Llan daɣen isalayen am

Tiseddawin d iɣerbazen n Lezzayer

[ẓreg | ẓreg aɣbalu]