Aller au contenu

David Ben-Gurion

Si Wikipedia, tasanayt tilellit.
Tugna n David den-Gurion

David Ben-Gurion, i lulen s yisem n David Grün di tmurt n Pulunya, yettuneḥsab d yiwen seg yergazen yesɛan azal ameqqran deg umezruy n Wegdud Udaya atrar. D netta i d bab n ulɣu n usbeddi n uwanek n Isṛayil yerna d netta i d Anezwaru n Unabaḍ-is (Aneɣlaf Amezwaru).

Tamuɣli-s d Tasnakta-s

[ẓreg | ẓreg aɣbalu]

Tiktiwin n Ben-Gurion kkant-d seg Tsiwnit n Yixeddamen, yiwet n tmuɣli isemlalen aɣan aɣelnaw uday d tmuɣliwin tizduklanin. Yumen s tezmert n uxeddim n wakal d tdukli n yegdudan i wakken ad bnun tamurt.

  • Asnulfu n Uwanek Udayan: Tidi-s tagejdant tella d aslal n yiwen uwanek ilelli i udayen, anda ara yilin d imḥarzen ɣef yiman-nsen, yerna ad yilin d lḥekkam n waɣlan-nsen.
  • Tanezmart n Uxeddim: Yumen belli d ifellḥen d yixeddamen udayen ara yerran tanzruft d amur yettidiren, yerna s ussis nsen ara tebnu tdamsa n tmurt.
  • Adabu Imezgi: Issaram ad isbedd yiwet n tugdut n imni (parlementaire), anda adabu ad yili deg ifassen n wegdud s webrid n tefranin.

Amek iwala Asnulfu n Uwanek n Isṛayil

[ẓreg | ẓreg aɣbalu]

I Ben-Gurion, asnulfu n Isṛayil ur yelli ara kan d aɣawas n tsertit, maca d tattuya n tudert n udayen.

  1. Asnejmaɛ n Udayen: Yella yettwali Isṛayil am Taddart tameqrant ara isnejmaɛen udayen n umaḍal akk, ladɣa wid yettwaḥeqren.
  2. Tanezmart n Yiserdasen: Seg tazwara, ifhem belli awanek amaynut ilaq-as ad yesɛu tazmert n yiserdasen iǧehden i wakken ad iḥareb ɣef yiman-is. D aya i t-yeǧǧan ad isbedd "Tsahal" (IDF), iserdasen n Isṛayil.
  3. Tiɣtasin Iwɛṛen: Yella d argaz ameɣẓan , ur ittaggad ara ad yeṭṭef tiɣtasin yesɛan inalkamen meqqren, ama deg wuguren n daxel neɣ deg umennuɣ d iɣerfan i s-d-yezzin. Netta yettwali belli kra n tiɣtasin, ɣas d tiwɛṛanin, d ayen ilaqen i wakken ad yettwasbedd uwanek ɣef lsas iǧehden.

Lǧerra-s d Usemdu fell-as

[ẓreg | ẓreg aɣbalu]

David Ben-Gurion yeǧǧa-d lǧerra meqqren, yerna ar ass-a mazal lɣaci mgaraden deg wamek i t-ttwalin:

  • I yisṛayiliyen aṭas: D asaḍ aɣelnaw, d win i ten-id-yessufɣen seg lḥif n Wegraw (l'Exil) ɣer tlelli, yerna d netta i d aseqqat n uwanek-nsen atrar. Yefka-yas talɣa d tamṣukt i mazal tedder ar ass-a.
  • I Ipalisṭiniyen d waṭas n Waɛṛaben: Yettuneḥsab d amasay ameqqran n "Nakba" (tazzara), tazɣent i yeḍran deg 1948, anda i nnernan xilla n Ipalisṭiniyen si tmura-nsen. Isem-is yeqqen ɣer tnekra n wugur n yiminigenipalisṭiniyen.

Ihi, David Ben-Gurion d yiwen seg yergazen i beddlen udem n Usammar Alemmas. D argaz ameẓdu , yessemlalen tidmi n tasnakta d tasemrest n tsertit.